In deze leeswijzer nemen we u mee in drie zaken:
- De manier waarop nieuw beleid is verwerkt in deze begroting;
- De manier waarop het collegewerkprogramma is verwerkt in deze begroting;
- De opbouw van deze begroting.
1. Financiële vertaling van nieuw beleid
Deze begroting is beleidsneutraal opgesteld. Dat betekent dat alleen de gevolgen van bestaand beleid financieel zijn verwerkt. Nieuwe beleidsvoorstellen, waaronder voorstellen uit het coalitieakkoord 2026-2030, zijn wel inhoudelijk opgenomen in deze begroting, maar niet financieel verwerkt. Het meerjarenperspectief in deze begroting is dus gebaseerd op bestaand beleid.
Het college legt de financiële effecten van nieuwe beleidsvoorstellen afzonderlijk aan de raad voor via een 1e begrotingswijziging. In het raadsvoorstel bij deze begroting zijn de voorstellen, de financiële gevolgen en het meerjarige saldo na verwerking hiervan opgenomen. We vragen u daarom om de Programmabegroting 2027-2030 in samenhang met het raadsvoorstel en de 1e begrotingswijziging te lezen. Daarmee ontstaat een volledig beeld van zowel het financiële vertrekpunt als de gevolgen van de nieuwe bestuurlijke keuzes.
2. Collegewerkprogramma
De nieuwe beleidsvoorstellen uit het Collegewerkprogramma (CWP) zijn inhoudelijk in deze begroting opgenomen. Het CWP is een eerste vertaling van het coalitieakkoord naar concrete en haalbare ambities, doelen en acties, inclusief bijbehorende kosten en is geïntegreerd in de bestaande doelenboom. Zoals gebruikelijk kunt u het vinden in de programma’s van deze begroting. Het college gaat graag met de auditcommissie in gesprek om de doelenboom verder door te ontwikkelen.
Bij het lezen van de doelenbomen zijn twee zaken van belang. Ten eerste zijn per actie de aanvullende lasten inzichtelijk gemaakt. Deze kunt u lezen in de tabellen van de doelenbomen. Let op: deze lasten zijn niet financieel verwerkt in de voorliggende begroting. Hiervoor verwijzen wij naar de 1e begrotingswijziging. Ten tweede geven de bedragen in de doelenboom uitsluitend weer welke lasten nu bekend zijn voor het college. Een bedrag van €0 betekent daarom niet automatisch dat er aan die actie geen kosten verbonden zijn. Op een later moment kunnen alsnog financiële gevolgen blijken. Deze worden betrokken bij de Kadernota 2028 en aan uw raad voorgelegd.
3. Opbouw begroting
Deze programmabegroting bestaat uit vier delen:
- De algemene en financiële beschouwingen;
- De programma’s;
- De paragrafen;
- De financiële begroting.
In de algemene en financiële beschouwingen geven we een brede inleiding op de begroting. Zo beschrijven we maatschappelijke en financiële ontwikkelingen in Woerden. Hierbij kijken we breder dan alleen de inhoud van deze begroting: ook onderwerpen uit het CWP of andere beleidskaders komen aan bod.
De programma’s beschrijven wat het bestuur wil bereiken, wat er gedaan wordt om daar te komen en welke middelen hiervoor beschikbaar zijn. Elk programma begint met overzichten van de verantwoordelijke portefeuillehouders en de taakvelden. Hierna volgen de doelenbomen met daarin de gewenste ambities, doelen en acties, inclusief de aanvullende kosten van elke actie. Het programma eindigt met een overzicht van de baten en lasten per taakveld en een analyse van de financiële verschillen tussen de begroting 2027 en de begroting 2026.
Aan het eind van de programma's staan de BBV-indicatoren opgesomd. Deze geven een beeld van een aantal ontwikkelingen in Woerden.
Na de programma’s volgen de paragrafen. Deze gaan wat dieper in op een aantal thema’s die van belang zijn voor het financiële beleid en de bestuurlijke verantwoording. De paragrafen gaan respectievelijk over:
- Lokale heffingen
- Weerstandsvermogen en risicobeheersing
- Onderhoud kapitaalgoederen
- Financiering
- Bedrijfsvoering
- Verbonden partijen
- Grondbeleid
- Wet open overheid (Woo)
De financiële begroting is een financiële samenvatting van de baten en lasten vanuit de programma's. Daarin zijn onder andere overzichten opgenomen van de reserves en voorzieningen en wordt aangegeven welke ramingen ten grondslag liggen aan de begroting 2027.